H a r t c o h e r e n t i e . . . . .

Hartcoherentie? Als je de verhalen moest geloven, raakte je niet alleen van stress af, maar verbeterden ook je gezondheid en je prestaties. In een tijd waarin flexibiliteit steeds belangrijker wordt i.v.m. HNW en werken nauw verbonden raakt met leren en ontwikkelen, lijkt de aantrekkelijkheid van een dergelijke tool nauwelijks te overschatten. Vooral omdat HeartMath wordt voorgesteld als een resultaatgericht instrument.

LumaxProducties in gesprek met Marijke Gast (coach):

De methode

Wat is HeartMath?

Het HeartMath® stressreductie programma gaat uit van samenwerking tussen je hart en zenuwstelsel. De methode kent twee kernbegrippen: Hart Ritme Variabiliteit (HRV) en Hartcoherentie. HRV heeft betrekking op de intervallen tussen hartslagen en die intervallen passen zich voortdurend aan de fysieke en emotionele toestand van het lichaam aan. Is er samenhang in het hartritme, dan is er hartcoherentie. 

Wat heb je aan hartcoherentie?

Een toestand van hartcoherentie (onderste grafiek) is veruit te verkiezen boven incoherentie (bovenste grafiek): ben je coherent, dan komen stresshormonen niet vrij. Sterker nog, je lichaam gaat hormonen aanmaken die rust en herstel bevorderen. Deze veranderingen hebben een positief effect op je hele fysiologie. Zo wordt je ademhaling dieper en kennen de informatiestromen van en naar de hersenen duidelijk minder blokkades. In feite werken lichaam en geest beter en harmonieuzer samen, waardoor grotere prestaties mogelijk zijn.

Hoe werkt de methode?

Het stressreductieprogramma pakt zowel het algemene stressniveau als de stress op een bepaald moment aan en gaat uit van zelfsturing en autonomie. De methode bestaat uit een werkboek en zes afspraken met een gelicenceerde provider in een periode van ongeveer twee maanden. Het programma begint met het identificeren van je persoonlijke stressfactoren en het in kaart brengen van je eigen emotionele landschap. Daarbij krijg je vragen als: Waar komt je stress vandaan? Welke emotie hoort daarbij? Wat voel je ervan in je lijf? Antwoorden op deze vragen zijn soms moeilijk en kosten tijd. Daarom duurt de eerste sessie vaak het langst. In vervolgsessies leer je een aantal technieken om de negatieve invloed van stressfactoren te verminderen en hartcoherentie te bereiken. 

Biofeedback

Hoe meet je eigenlijk of je stress hebt?

Daarvoor bestaat een sensor die via het oor de HRV meet. Een speciaal computerprogramma laat door deze biofeedback de mate van stress of coherentie zien. Zo vertelt je hart je dus hoe je ervoor staat. 

Heb je zelf zo’n apparaat nodig om te weten of het werkt?

De software die de providers gebruiken, is ook toegepast in een draagbaar meetapparaat voor gebruikers. Ben je thuis bezig met de oefeningen uit het werkboek, dan zie je meteen of je hartcoherentie bereikt. Vooral in het begin van het programma is dat belangrijk, omdat je de technieken nog niet helemaal eigen hebt gemaakt en het effect soms lastig voelbaar is. 

Is biofeedback de enige meting die je gebruikt?

Nee, dat niet. Ik wil namelijk ook weten welke andere effecten HeartMath® op mijn cliënten heeft. Voor de eerste sessie vult de cliënt vragenlijsten in om stress te meten, medische klachten te inventariseren, werkgerelateerde stress te identificeren en/of de aanwezige kenmerken van mindfulness te onderzoeken. Dat gebeurt nog een keer aan het einde van het programma, zodat ik het verschil kan zien.  Die uitslagen bevestigen wat mijn cliënten me ook vertellen: ze hebben minder last van stress, zijn besluitvaardiger, kunnen beter prioriteiten stellen en zijn minder vaak ziek.

Is de methode wetenschappelijk bewezen?

Het Institute of HeartMath in Boulder Creek, California leidt al twintig jaar het onderzoek naar HRV en hartcoherentie en ontwikkelde het stressreductieprogramma. Op de website van HeartMath Benelux vind je ook allerlei verslagen van onderzoeken naar de effecten van hartcoherentie.

In Nederland is uitgebreid onderzoek gedaan naar het effect van HeartMath® als reïntegratie-instrument. Dit BIMRA-project heeft 34 interventies op het gebied van reïntegratie onderzocht, onder andere op doel, theoretisch kader en effectiviteit. Het stressreductieprogramma scoorde niet alleen op alle relevante onderdelen goed of voldoende, het bleek een van 6 interventies te zijn met de score goed op het onderdeel effectiviteit. 

Voor wie

Is HeartMath® alleen geschikt voor reïntegrerende medewerkers?

Nee hoor, eigenlijk heeft iedereen wel wat aan het programma.

Bestaat er ook een speciaal programma voor groepen?

Ja, dat heet het Peak Performance Programma. Dit programma heeft dezelfde uitgangspunten als het individuele stressreductieprogramma en meet ook de hormoonbalans, bloeddruk en HRV. Het accent ligt op de verbetering van het prestatievermogen in de werkomgeving.

Past de methode bij actuele ontwikkelingen als HNW en flexibilisering?

Vanuit mijn eigen ervaringen en die van mijn cliënten weet ik dat je de veelgezochte balans tussen werk en privé makkelijker vindt, als je HeartMath® gebruikt.

voor het officiele artikel zie: http://www.lumaxproducties.nl